[Recap] Chuyên đề đào tạo trực tuyến: KHAI THÁC GIÁ TRỊ DI SẢN VĂN HÓA TRONG HOẠT ĐỘNG DU LỊCH
Trong khuôn khổ chuỗi chuyên đề đào tạo thuộc Dự án “Vườn ươm Tài năng Văn hóa Du lịch 2025”, dưới sự điều phối, dẫn dắt của Ông Nguyễn Đức Bá - Phó Giám đốc Thường trực Dự án và TS. Đỗ Trần Phương - Phó Giám đốc Chuyên môn Dự án tối ngày 26/06/2025, buổi trao đổi chuyên đề đào tạo trực tuyến 2 với chủ đề “Khai thác giá trị di sản văn hóa trong hoạt động du lịch” đã diễn ra trong không khí trao đổi sôi nổi, mang đến những góc nhìn sâu sắc, nhiều chiều về mối quan hệ giữa di sản văn hóa và phát triển du lịch bền vững từ các chuyên gia, khách mời: PGS.TS. Dương Văn Sáu – Nguyên Trưởng khoa Du lịch, Trường Đại học Văn hóa Hà Nội; PGS.TS. Phạm Quỳnh Phương – Trưởng khoa Công nghiệp văn hóa và Di sản, Trường Khoa học liên ngành và Nghệ thuật, Đại học Quốc gia Hà Nội; TS. Lê Xuân Kiêu – Giám đốc Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu – Quốc Tử Giám.
Nội dung trao đổi tập trung vào các vấn đề:
· Du lịch và văn hóa luôn đồng hành: việc khai thác cần song song với bảo tồn và phát triển. Góc nhìn về du lịch vì thế không thể chỉ bó hẹp trong “du lịch học”, mà cần tiếp cận liên ngành, kết nối kinh tế, văn hóa – xã hội, truyền thông, công nghệ… (TS. Lê Xuân Kiêu). Di sản được nhìn nhận là thực hành văn hóa sống động, vẫn tiếp diễn trong đời sống. Vì vậy, nhiệm vụ của người làm du lịch không phải chỉ “truyền đạt kiến thức” khô cứng, mà phải gợi mở cảm xúc và trải nghiệm, để di sản thực sự chạm tới trái tim du khách.
· Di sản văn hóa luôn vận động và biến đổi theo một tiến trình nhất định, tùy thuộc vào bối cảnh, giai đoạn lịch sử khác nhau và gắn với cộng đồng chủ thể. PGS.TS. Phạm Quỳnh Phương quan điểm “Di sản không phải là danh từ cố định, mà là động từ bởi di sản luôn được kiến tạo, tái tạo. Trong đó, việc gắn di sản với cộng đồng chủ thể là vấn đề trung tâm trong phát triển và bảo tồn di sản”
· Các ý kiến cũng nhấn mạnh vai trò người hướng dẫn viên như người “kể chuyện di sản”. Người hướng dẫn viên không chỉ truyền đạt kiến thức, mà còn phải kể câu chuyện chạm vào cảm xúc của người nghe. Muốn vậy người hướng dẫn viên du lịch cần thay đổi tư duy về chính mình là người diễn giải di sản, với các câu chuyện văn hóa, gắn với trải nghiệm và ký ức để tạo dấu ấn trong lòng du khách. Điều này đòi hỏi sự nỗ lực tìm kiếm, xây dựng các câu chuyện sinh động, hiện hữu trong đời sống thực tế, đặc biệt là đời sống của chính chủ thể cộng đồng sống cùng di sản. Ngoài ra cần hơn nữa sự gắn trải nghiệm du khách như một phần trong câu chuyện được kể.
· Các câu hỏi thảo luận cũng xoay quanh giữ gìn và bảo vệ bản sắc, tính thiêng của lễ hội trong bối cảnh thương mại hóa, sự kiện hóa lễ hội; vấn đề mê tín dị đoan với các thực hành văn hóa tín ngưỡng nên được nhìn nhận thế nào; các giá trị, thực hành văn hóa nào thì được gọi là di sản, nhận diện di sản hôm nay và di sản tương lai…
Buổi học tập trao đổi chuyên đề không chỉ trang bị kiến thức chuyên sâu trong lĩnh vực văn hóa - du lịch mà còn giúp thí sinh có thêm góc nhìn, tư duy văn hóa và nâng cao hiểu biết, trách nhiệm xã hội. Khai thác di sản trong du lịch là kể lại câu chuyện một cách có trách nhiệm, gắn với ký ức, cảm xúc, cộng đồng, làm cho di sản tiếp tục sống trong đời sống đương đại.
1 Bài học - 0 phút